همراه ما باشید

رنسانس برانکو و انقلاب یحیی

رنسانس برانکو و انقلاب یحیی

پیروزی نیوز - رنسانس برانکو و انقلاب یحیی

آیا یحیی گل‌محمدی قصد دارد تغییر اساسی در سیستم بازی پرسپولیس ایجاد کند؟
ابراهیم فتاحی – خبرنگار: بارها شنیده‌ایم؛ این سیستم نیست که فوتبال بازی می‌کند. اگر منظور از این سخن آن باشد که صحبت درباره سیستم یک بحث فانتزی در فوتبال است، درست نیست. سیستم به یک تیم می‌گوید که چگونه باید فوتبال بازی کند. این سیستم است که منطقه بازی و مسوولیت‌های هر بازیکن را مشخص می‌کند. در واقع سیستم اصل اول برای نظم در بازی است.
دلیل سوالی که پرسیده شد نیز اتفاقات نیمه اول بازی با گل گهر سیرجان بود. نیمه‌ای که پرسپولیس اصلاً در آن خوب نبود و در جریان آن تغییرات بنیادین در چینش نفرات دیده شد. وقتی سید جلال حسینی، شجاع خلیل زاده و کنعانی زادگآن‌همزمان با یکدیگر در ترکیب قرار گرفتند. در ابتدا باعث تعجب بود و بعد معلوم شد که گل‌محمدی شاگردانش را با دفاع ۳ نفره به میدان فرستاده است. در داستان سیستم‌ها این یک تغییر بنیادین است. این معمولاً در میان مسابقات روی نمی‌دهد و بدون تعارف رفتاری انتحاری از سوی یک مربی به‌حساب می‌آید.
*از ساختارشکنی برانکو تا عملیات انتحاری یحیی
سخت می‌توان به خاطر آورد آخرین بار که با سیستم دفاع ۳ نفره بازی کردیم چه زمانی بود. گرایش دوباره فوتبال ایران به دفاع ۴ نفره هم احتمالاً به زمان حضور بلاژو‌ویچ در تیم ملی برمی‌گردد. ویژگی این سیستم آن بود که مربی بسته به سلیقه خود می‌توانست تیم را هجومی‌تر یا دفاعی‌تر به زمین بفرستد و البته نیاز به گفتن نیست که بسیاری اوقات، خوب اجرا نمی‌شد. فوتبال ایران به‌قدری به این روش بازی خو گرفته بود که وقتی برانکو هدایت پرسپولیس را بر عهده گرفت و از بازگشت ۲-۴-۴ خبر داد، همه را برق‌گرفته بود. بسیاری این کار را پر ریسک می‌دانستند که حرف درستی بود ولی او زمان کافی داشت و البته ابزار خوبی هم داشت. از سوی دیگر ساختار دفاع ۴ نفره دست نمی‌خورد و ۲ هافبک دفاعی هم در روش فلت جایگاه خود را حفظ می‌کردند هرچند که تیم برانکو به‌تناوب در دوره‌های مختلف سراغ شیوه دیاموند (لوزی) و فلت می‌رفت. تغییر اساسی در فاز هجومی بود که پرسپولیس را از حالت تک مهاجم خارج می‌کرد. ابزار او هافبک‌هایی بودند که یک مهاجم نوک نمی‌توانست از تمام پاس‌های آن‌ها استفاده کند.
با تمام این اوصاف برای برانکو زمان ‌برد که این سیستم را بتواند در تیم جا بیندازد. حالا تغییری که یحیی به دنبال آن است خیلی اساسی‌تر از آن تغییر است. چون پرسپولیس هم در دفاع و هم در حمله با یک دنیای متفاوت روبرو می‌شود.
*وسوسه استراماچونی به جان مربیان ایرانی
بسیاری ما آنچه در بازی با گل‌گهر روی داد را جدی نگرفتیم. چون هیچ‌کس یک درصد هم احتمال نمی‌دهد که سرمربی پرسپولیس بخواهد در آستانه دربی و البته لیگ قهرمانان سراغ چنین تغییر بزرگی برود. بازی با روشی که بازیکنان اصلاً تجربه‌اش نکرده‌اند امری زمانبر به نظر می‌رسد. البته طبیعی است که یحیی گل‌محمدی مختار است سیستم بازی تیم خود را انتخاب کند. حتی اگر آن را اشتباه بدانیم این باید به‌عنوان حداقل اختیارات او محترم شمرده شود، اما این کار به زمان بیشتر و مناسب‌تری نیاز دارد. دلیل این تصمیم یحیی خیلی دقیق معلوم نیست. در اختیار داشتن هم‌زمان بازیکنانی مثل علیپور، ترابی، نعمتی، امیری، عالیشاه و چند بازیکن دیگر در حمله و فاز هجومی و عدم امکان استفاده از ظرفیت آن‌ها در قالب روش ۲-۴-۴ شاید یک دلیل جدی باشد اما این سیستم در همین موارد خلاصه نمی‌شود. به نظر می‌رسد عملکرد استقلال استراماچونی با روش ۲-۵-۳، منشأ این ایده نزد مربیان ایرانی شده است که به دفاع ۳ نفره روی بیاورند. در کنار نقدی که وارد می‌کنیم، البته خوش‌مان می‌آید که یحیی یک تفکر بسته و منجمد ندارد ولی از سوی دیگر حساب‌شده عمل کردن هم مهم است. فراموش نکنیم استراماچونی برای اجرای ایده خود سه مزیت داشت که پرسپولیس در این مقطع از آن بی‌بهره است.
نکته اول این‌که او تیمی را گرفته بود که مثل پرسپولیس منظم بازی نمی‌کرد. معمولاً تغییر از بی‌نظمی به نظمی آسان‌تر است تا این‌که شما با یک نظمی خو گرفته باشد و بخواهید آن را تغییر دهید. نکته بعدی در اختیار داشتن زمان بیشتر بود. نکته سوم این‌که استقلال ابزار آن سیستم را داشت و با این وجود بازی‌هایی را از دست داد تا بتواند آن را اجرا کند. نکته‌ای هم هست که هیچ‌کس به آن توجه نمی‌کند. تیم استراماچونی در بهترین فرم خود تیمی بود که در یک‌سوم دفاعی خود کلی فضاهای خالی داشت و بخشی از برگ برنده‌های استرا روی نیمکت رقبا بود. مرییان ایرانی که نه بدل مواجهه با آن سیستم را می‌دانستند و نه درباره‌اش تحقیق کردند. اگر مربیان هوشمند به استقلال می‌خوردند کار آن‌ها خراب می‌شد. پس این‌طور نیست که با کعبه آمال روبرو باشیم.
*بازیکنش را داریم؟
مربیان به دو روش کلی عمل می‌کنند. گاهی نفراتی که در اختیار دارند را برای اجرای یک سیستم مناسب‌تر می‌بینند و گاهی برای اجرای یک سیستم بازیکن می‌گیرند. همان‌طور که قبل از این گفتیم بعضی بازیکنان پرسپولیس در فاز هجومی، مربی را برای اجرای این سیستم تحریک می‌کنند ولی رد بعضی مناطق مشکل‌ داریم. به نظر می‌رسد اجرای این روش بدون دروازه‌بانی که نقطه قوتش در خروج‌ها باشد و در مواقعی بتواند همان نقشی را ایفا کند که در قدیم لیبروها اجرا می‌کردند بسیار دشوار باشد.
پس از آن به خط دفاع می‌رسیم. اگر قرار باشد پرسپولیس برای همه بازی‌ها با دفاع ۳ نفره بازی کند برای دفاع وسط باید به فکر مدافعی جوان‌تر از سید جلال باشیم که هوش و بازی خوانی او را داشته باشد.
در این روش در عمل هافبک دفاعی معنای خود را از دست می‌دهد. کار بازیکنی مثل ربیع خواه در این سیستم تمام است. در این روش که قرار است بنا بر تدارک پی‌درپی حملات باشد. ۲ هافبک پا به توپ در مرکز زمین لازم دارید که یکی نزدیک‌تر به دفاع و دیگری نزدیک‌تر به حمله بازی می‌کند که این را داریم. در جناحین دفاع، مدافعین کلاسیک و در جناحین خط میانی هافبک‌های مدرن می‌خواهید. در خط حمله شرایط کمی پیچیده‌تر می‌شود. این سیستم پر ریسک است پس تعداد زیاد لو دادن توپ در خط میانی و حمله یک بحران جدی است. حداقل یک مهاجم مدرن با ضریب بالای تبدیل فرصت به گل نیاز است و البته برای دو نفر دیگر نسبتاً غنی هستیم اگر بازیکن از دست ندهیم.
حالا یک سوال اساسی پیش می‌آید. آیا یحیی مصمم به انجام این تغییر است تا به‌این‌ترتیب با پاک کردن امضای برانکو، امضای خودش را پای بازی تیم بیندازد یا نه؟ پاسخ هر چه باشد او باید بر اساس آن تیم سال بعد را ببندد. اگر پاسخ مثبت باشد. تغییرات فهرست نمی‌تواند خیلی محدود باشد و این یعنی که لیست خروج چند نفره‌ای خواهیم داشت.
*برای تعریف و تمجید تهاجمی باشید و برای قهرمانی مستحکم
۳-۴-۳ جزو سیستم‌های هجومی به‌حساب می‌آید و همین امر جذابیت کافی را برای هواداران ایجاد می‌کند تا طرفدار آن‌هم باشند ولی درعین‌حال در اکثر بررسی‌های کارشناسان به یک روش پر ریسک شهره است. با اجرای این سیستم انتظار می‌رود که یک تیم بتواند موقعیت زیاد ایجاد کند ولی از سوی دیگر ممکن است باخت‌های پر گل هم نصیبش بشود. این سیستم این امکان را ایجاد می‌کند که در یک‌لحظه با ۷نفر روی دروازه حریف باشید ولی فضاهای خالی خطرناکی را علیه شما در اختیار طرف مقابل می‌گذارد و ما این روزها می‌بینیم پرسپولیس با وجود اجرای ۲-۴-۴ که ۵ سال روی آن کار کرد هم به حریفان خود فضاهای خطرناک می‌دهد. این سیستم بی‌تردید به دوندگی بیش از سیستم قبلی نیاز دارد که معنای نیاز به آمادگی بیشتر می‌دهد. همچنین تیم‌های باقدرت خط میانی بالا و توان تهاجمی خوب بلای جان این سیستم هستند که قطعاً در آسیا با آن روبرو می‌شویم. شاید بعضی سراغ این حرف کلیشه‌ای بروند که اگر سه گل بزنیم و دو گل بخوریم بهتر از پیروزی یک‌بر صفر است ولی از یاد نبریم فعلاً در فوتبال دنیا اصل بر این است که برای زنده ماندن ابتدا نباید گل بخورید.
همچنین سابقه لیگ ایران نشان می‌دهد تعریف و تمجیدها برای تیم‌هایی باقدرت تهاجمی بالا است ولی قهرمانی هیچ‌گاه به تیمی نمی‌رسد که در ساختار دفاع نقص داشته باشد نمونه‌اش هم تیم هجومی پرسپولیس در فصل شانزدهم بود که با تفاضل گل نایب‌قهرمان شد.
*وسوسه فوتبال مالکانه در آسیا کار دست‌مان داد
اگر امروز در لیگ قهرمانان شرایط سختی داریم برای این است که یحیی نتوانست در مقابل وسوسه فوتبال مالکانه و تحت تأثیر قرار دادن هواداران و خبرنگاران وسوسه کند. در هر دو بازی در خانه حریف به آمار کنفدراسیون، توپ را بیشتر در دست داشتیم ولی بازی را نه. اما به یاد داریم برانکو در سالی که تیم را به فینال آسیا برد در بازی‌های سرنوشت‌ساز برابر الدحیل و السد کمتر از ۴۰ درصد از توپ و زمان بازی را در اختیار داشت ولی با ساختار دفاعی خود، آن‌ها را مجبور به بازی در منطقه دلخواه خود می‌کرد.
به‌هرحال برای سیستم ۳-۴-۳ قدمت زیادی تعریف‌شده است. بالغ‌بر صد سال.
باید دید درنهایت تصمیم گل‌محمدی چه خواهد بود. قطعاً بعد از تمام نقدها، تصمیمی که او بگیرد را برای استفاده از نهایت شانس برای اجرای درست حمایت می‌کنیم.

درباره نویسنده

ثبت دیدگاه